БЕЙҚАЛЫПТЫ ЖАҒДАЙДАҒЫ КӨШБАСШЫЛЫҚ: ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ ШАҒЫН ЖӘНЕ ОРТА БИЗНЕС МЕНЕДЖЕРЛЕРІН ДАМЫТУ БАҒЫТТАРЫ

Аңдатпа

Қазіргі бизнес-орта жоғары деңгейдегі белгісіздікпен, тұрақсыздықпен және сызықтық еместікпен сипатталады, бұл басқарушылық қызметті, әсіресе шағын және орта бизнес секторында, едәуір күрделендіреді. Жеделдей түсетін әлеуметтік-экономикалық өзгерістер жағдайында салыстырмалы түрде болжамды ортада қалыптасқан дәстүрлі көшбасшылық модельдер заманауи ұйымдық үдерістерді түсіндіру және басқару үшін жеткіліксіз болып отыр, бұл VUCA және BANI тұжырымдамаларына деген ғылыми қызығушылықтың артуына себеп болады. Мақалада белгісіздік пен көшбасшылықты түсіндіруге арналған теориялық тәсілдер қарастырылады, сондай-ақ BANI-орта жағдайында Қазақстандағы шағын және орта бизнес менеджерлерінің көшбасшылық қасиеттерін дамытудағы негізгі бағыттар талданады. Зерттеудің әдіснамалық негізін көшбасшылықтың заманауи модельдеріне, басқарушылық тұрақтылық пен кәсіби күйзеліс мәселелеріне арналған ғылыми дереккөздерді теориялық талдау, синтездеу және салыстырмалы талдау әдістері құрайды. Жүргізілген талдау белгісіздіктің жоғары деңгейі жағдайында классикалық көшбасшылық модельдердің шектеулерін айқындауға және оларды қазіргі басқарушылық шынайылыққа бейімдеу қажеттілігін негіздеуге мүмкіндік берді. Когнитивтік икемділік, белгісіздікке төзімділік, эмоциялық тұрақтылық, рефлексиялық қабілеттер және self-leadership шағын және орта бизнес менеджерлерінің басқарушылық тұрақтылығының негізін қалыптастыратыны көрсетілді. Алынған қорытындылар BANI-ортадағы көшбасшылық туралы ғылыми түсініктерді кеңейтіп, шағын және орта бизнес менеджерлерін оқыту және дамыту бағдарламаларын әзірлеу барысында қолданылуы мүмкін.